ทรายดูดคืออะไร? พร้อม วิธีเอาตัวรอดจากทรายดูด

จากข่าวสลด 5 ชีวิตสังเวยในแม่น้ำ พ่อ ลูก หลาน พากันไปตักทรายริมแม่น้ำมูล สุดท้ายกอดกันจมน้ำดับทั้ง 5 ราย ซึ่งสาเหตุการเสียชีวิต คาดว่าอาจจะเกิดจากทรายดูด

ก่อนอื่น อีจันขอแสดงความเสียใจกับครอบครัวผู้เสียชีวิตด้วยนะคะ

สุดสลด! 5 ชีวิต สังเวยบ่อทรายแม่น้ำมูล โดนดูดจมดับทั้ง 5 ราย

เรื่องแบบนี้ ไม่ใช่เรื่องไกลตัว ทรายดูดคืออะไร?

อีจันมีคำตอบค่ะ

ทางสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หรือ สสวท. เคยให้ข้อมูลเกี่ยวกับทรายดูด ไว้ว่า “ทรายดูด” ประกอบด้วยส่วนประกอบสำคัญ 4 อย่างคือ ทราย น้ำ โคลน และเกลือ เมื่ออยู่ในภาวะปกติไม่ได้ถูกรบกวน ส่วนประกอบทั้งสี่จะประกอบเป็นโครงสร้างที่เกือบจะเป็นของแข็งอย่างสมบูรณ์แบบ แต่ถ้าหากมีสิ่งรบกวน เช่น มีใครเหยียบลงไปมันก็จะกลายเป็นของเหลวเกือบสมบูรณ์แบบเช่นกัน

ทรายดูดเกิดจากน้ำที่ผสมกับทราย ทำให้อนุภาคของทรายเกิดการเลื่อนตัวได้เร็วขึ้น ภาษาอังกฤษจึงเรียกทรายที่เลื่อนตัวอย่างรวดเร็วนี้ว่า Quicksand

เมื่อทรายชุ่มน้ำ มันจะเปลี่ยนสภาพของทรายให้เป็นของเหลวและไหลตัวได้ง่าย ในกรณีที่เป็นบ่อขนาดใหญ่ เรียกว่า บ่อทรายดูด แต่น้ำที่มากมายเพื่อทำให้ทรายจำนวนมหาศาลเป็นทรายดูดจะได้จากที่ไหน มีความเป็นไปได้2วิธีที่จะเกิดบ่อทรายดูดขนาดใหญ่ได้

• น้ำใต้ดินที่พุ่งทะลักจากพื้นใต้โลก ผสมเข้ากับเม็ดทรายข้างบน

• แผ่นดินไหวการสั่นสะเทือนของแผ่นดินช่วยให้เกิดการผสมและคลุกเคล้าของน้ำกับทรายได้เป็นอย่างดี

การผสมระหว่างดินทรายกับน้ำลดแรงเสียดทานระหว่างเม็ดทราย และเปลี่ยนสภาพของเม็ดทรายให้เป็นของเหลว ซึ่งเป็นเหตุให้ของหนักที่ตั้งอยู่บนทรายจมลงได้ หรือเมื่อเกิดแผ่นดินไหว ตึกทั้งหลังที่ตั้งอยู่บริเวณที่มีน้ำใต้ดินผ่าน และเป็นดินทราย อาจจมทั้งหลังได้ กรณีโคลนถล่มก็เป็นเช่นเดียวกัน เมื่อฝนตกลงมามาก ดินคลุกเคล้าเข้ากับน้ำซึ่งจะเปลี่ยนสภาพเป็นโคลน และไหลได้ง่าย

วิธีการเอาตัวรอดจากทรายดูด

ถ้าหากเราตกลงไปในบ่อทรายดูด ไม่ต้องตกใจ แต่ต้องมีสติ

สสวท. อธิบายต่อ ร่างกายของคนปกติ มีความหนาแน่นเฉลี่ย1กรัม/ลูกบาศก์เซนติเมตร ขณะที่บ่อทรายดูด มีความหนาแน่นมากกว่าน้ำคือประมาณ2กรัม/ลูกบาศก์เซนติเมตร นั่นก็หมายความว่า ท่านสามารถลอยอยู่เหนือทรายดูดได้ดีกว่าน้ำ ดังนั้นไม่ต้องตกใจ คุมสติให้มั่น ไม่ต้องดิ้นรน ยกไม้ยกมือ เหมือนกับว่ายน้ำ เพราะมันจะทำให้ท่านยิ่งจมลงไป

– ให้หงายศีรษะขึ้นฟ้า

– เอนตัวนอนหงาย เหมือนนอนเล่น ท่านก็จะไม่จม

– ถัดไปค่อย ๆ เลื่อนตัวไปเพื่อจับยึดต้นไม้ หรือขอนไม้ เพื่อคว้าไว้

แต่ถ้าตัวจมลงไปแล้วจนเกือบถึงเอวต้องใช้วิธีนี้

ต้องเลื่อนตัวอย่างช้าๆ พยายามก้าวขาขึ้นมาที่ผิวของทรายอย่างช้าๆ อย่าก้าวเร็ว เพราะการก้าวเร็ว ทำให้เกิดสุญญากาศขึ้นที่เท้า และจะดูดตัวท่านให้จมลงเร็วขึ้นไปอีก การก้าวอย่างช้าจะช่วยลดความหนืด ขณะเดียวกันให้ท่านเพิ่มพื้นที่ผิว โดยการกางแขนให้มากที่สุด ช่วยให้ท่านลอยอยู่ได้

สถานที่ที่เกิดบ่อทรายดูดบ่อยครั้ง

– ริมตลิ่ง

– ชายหาด

– ริมทะเลสาบ

– หนองบึง

– ที่เฉอะแฉะ

ขอบคุณข้อมูล : ทรายดูด สสวท.