พบน้อย แต่ไทยพบแล้ว ‘ป่วยวัณโรคกระดูกสันหลังส่วนบน’
อีจัน ป๊อป
13 มิถุนายน 2566

กลุ่มระบาดวิทยาและตอบโต้ภาวะฉุกเฉิน กองวัณโรค รายงานสถานการณ์และการเฝ้าระวังวัณโรคประเทศไทย ปีงบประมาณ พ.ศ.2564 ข้อมูล ณ วันที่ 31 มี.ค.64 พบว่า ผู้ป่วยวัณโรครายใหม่และกลับเป็นซ้ำ ของทุกประเภท (คนไทย ไม่ใช่คนไทย และเรือนจำ) ที่ขึ้นทะเบียน จำนวน 35,951 ราย คิดเป็นอัตราการรายงานผู้ป่วยวัณโรครายใหม่และกลับเป็นซ้ำ 54.0 ต่อแสนประชากร

ซึ่งจังหวัดที่มีจำนวนผู้ป่วยวัณโรครายใหม่ และกลับเป็นซ้ำ สูงสุด 10 จังหวัดแรก ได้แก่ จังหวัด กทม., ขอนแก่น, นครราชสีมา, ศรีสะเกษ, อุบลราชธานี, สุรินทร์, เชียงราย, สงขลา, ชลบุรี และอุดรธานี และจังหวัดที่มีอัตราการรายงานผู้ป่วยวัณโรครายใหม่และกลับเป็นซ้ำ สูงสุด 10 จังหวัดแรก ได้แก่ จังหวัดสมุทรสาคร, ภูเก็ต, กทม., ศรีสะเกษ, ระยอง, มหาสารคาม, เชียงราย, ขอนแก่น, พิษณุโลก และสุโขทัย

ด้าน หมอมนูญ หรือ นายแพทย์มนูญ ลีเชวงวงศ์ ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินหายใจ โรงพยาบาลวิชัยยุทธ ได้โพสต์ภาพพร้อมข้อความผ่านเฟซบุ๊ก ‘หมอมนูญ ลีเชวงวงศ์ FC’ ถึงกรณีผู้ป่วยวัณโรคกระดูกสันหลังส่วนบน ว่า
ผู้ป่วยชายอายุ 57 ปี เริ่มปวดกลางหลังส่วนบน (ดูรูป) 5 เดือน มีไข้ตอนเย็นๆ เบื่ออาหาร น้ำหนักลด 4 กิโลกรัม ยังเดินได้ เป็นพาหะไวรัสตับอักเสบบี พี่สาวเคยเป็นวัณโรคปอดปีที่แล้ว

ตรวจร่างกายปกติ แขนขาไม่อ่อนแรง ตรวจเลือด พบเลือดจางเล็กน้อย ตรวจเอชไอวีให้ผลลบ เอกซเรย์ปอดปกติ ทำคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้ากระดูกสันหลังส่วนอก (MRI thoracic spine) สงสัยเป็นวัณโรคของกระดูกสันหลังส่วนอก (thoracic spine) ชิ้นที่ 4 และ 5 และสงสัยมีการอักเสบรอบๆ
เนื้อเยื่อกระดูกสันหลังส่วนอกชิ้นที่ 4 และ 5 ร่วมด้วย (ดูรูป) ได้ทำการเจาะเนื้อเยื่อรอบกระดูกสันหลังส่วนอกด้านขวา ส่งย้อมเชื้อหาแบคทีเรียและวัณโรคให้ผลลบ ส่งตรวจรหัสพันธุกรรมของเชื้อวัณโรคให้ผลลบ เพาะเชื้อแบคทีเรียให้ผลลบ รอผลเพาะเชื้อวัณโรค ส่งตรวจพยาธิวิทยา ผลมีการตายของเนื้อเยื่อ ไม่พบมะเร็ง

วินิจฉัยเป็นวัณโรคกระดูกสันหลังส่วนบน เริ่มให้ยารักษาวัณโรค 4 ขนานพร้อมกัน ต้องให้ยารักษาวัณโรคกินต่อเนื่องประมาณ 1 ปี วัณโรคเกิดจากเชื้อแบคทีเรียที่ชื่อว่า มัยโคแบคทีเรียม ทูเบอร์คูโลซิส (Mycobacterium tuberculosis) ติดต่อกันทางหายใจ สามารถเกิดได้กับอวัยวะทุกส่วนของร่างกาย อย่างในผู้ป่วยรายนี้เป็นที่กระดูกสันหลังส่วนอกซึ่งพบน้อยมาก ร้อยละ 80 วัณโรคเกิดที่ปอด วัณโรคเป็นโรคที่พบบ่อย ทำให้คนไทยป่วยเป็นวัณโรคปีละ 1 แสนกว่าคน และเสียชีวิตปีละ 1 หมื่นคน

ทั้งนี้ ข้อมูลจาก โรงพยาบาลพญาไท ระบุว่า วัณโรค (Tuberculosis) เป็นโรคติดต่อที่พบว่าคือ 1 ใน 10 สาเหตุการเสียชีวิตของคนทั่วโลก โดยเกิดจากเชื้อ Mycobacterium tuberculosis ไม่เพียงทำให้เกิดวัณโรคปอด แต่ยังส่งผลให้เกิดวัณโรคกับอวัยวะต่างๆ ในร่างกายได้ เช่น ต่อมน้ำเหลือง กระดูกสันหลัง ข้อ ลำไส้ เยื่อหุ้มสมอง เป็นต้น ซึ่งวัณโรคสามารถรักษาให้หายได้หากผู้ป่วยรับประทานยาอย่างต่อเนื่อง
ลูกเพจอีจัน ดูแลสุขภาพกันด้วยนะคะ โดยป้องกันวัณโรคได้ ด้วยการดูแลสุขภาพให้แข็งแรง และสวมหน้ากากอนามัยเมื่อจำเป็นต้องใกล้ชิดกับผู้ป่วยวัณโรคเป็นเวลานาน