วิจัยด้านประสาท เผย “การโกหกซ้ำๆ” จะทำให้สมองชิน

โกหก 1 ครั้ง ก็ติดเป็นนิสัยได้นะ! 

เมื่อวันที่ 13 ส.ค.68 ที่ผ่านมา ผศ.นพ.สุรัตน์ ตันประเวช แพทย์เชี่ยวชาญด้านสมองและระบบประสาท ได้ออกมาโพสต์ ผ่านเพจเฟซบุ๊ก สาระสมองกับ อจ.หมอสุรัตน์  เกี่ยวกับ “การโกหก” โดยมีงานวิจัยด้านประสาทวิทยา มีหลักฐานว่า การโกหกซ้ำ ๆ จะทำให้สมอง “ชิน” จนรู้สึกง่ายขึ้นและรู้สึกผิดน้อยลง ซึ่งการโกหกไม่ว่าจะเรื่องร้ายหรือดี มันก็คือโกหก เพราะกระบวนการมัน train สมอง  โดยหมอได้ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า… 

มันมีหลักฐานจากงานวิจัย ซึ่งอันนี้ดีสุด คือ ทีมวิจัยของ Tali Sharot (University College London, ปี 2016) ใช้การสแกนสมอง (fMRI) ที่ดูการทำงานของสมองส่วนต่าง ๆ เวลาโกหก   

ครั้งแรกที่โกหก Amygdala (ศูนย์ประมวลความกลัวและความผิด) ทำงานสูง  รู้สึกไม่สบายใจ แต่เมื่อโกหกซ้ำ ๆ กิจกรรมใน amygdala ลดลง ทำให้ความรู้สึกผิดและความเครียดลดลง และสมองจะ “ปรับตัว” และเริ่มรับการโกหกเป็นเรื่องปกติมากขึ้นโดยการลดลงนี้เกิดได้ตั้งแต่การโกหกเพียงไม่กี่ครั้งและจะชัดเจนขึ้นเมื่อโกหกต่อเนื่องเป็น “พฤติกรรมซ้ำ” นอกจากนี้ Frobtal lobe สมองแห่งการให้รางวัลจะทำงานเมื่อโกหกสำเร็จ และ ยังอยากโกหกในครั้งต่อไป  

โดยมีกลไกที่เกิดขึ้นคือ 

 1. Desensitization  สมองชินกับความรู้สึกผิด 

 2. Reward Circuit ถ้าโกหกแล้วได้ผลประโยชน์ วงจรรางวัล (dopamine) จะเสริมแรงให้โกหกต่อ 

 3. Cognitive Ease  สมองใช้พลังน้อยลงเมื่อเรื่องโกหกถูกเล่า/คิดซ้ำ 

หากพูดเชิงตัวเลข ว่า ต้องโกหกกี่ครั้งถึงจะเป็นนิสัย จริงๆแล้วไม่ได้มี “ตัวเลขตายตัว” ว่ากี่ครั้ง แต่การทดลองพบว่าผลชินนี้เริ่มสังเกตได้ตั้งแต่ 3 ครั้งแรก ในสถานการณ์คล้ายกัน แสดงว่า หากคุณจับได้ว่า โกหก 3 ครั้ง ในเรื่องคล้ายเดิม ก็ เชื่อได้ว่า มันเป็นนิสัยไปแล้ว เพราะถ้าโกหกซ้ำในรูปแบบเดิม ๆ หลายสิบครั้งขึ้นไป สมองจะลดปฏิกิริยาเชิงลบลงจนแทบไม่รู้สึกตื่นเต้นหรือผิด นั่นคือ แทบจะฝังในสันดานไปแล้ว 

บอกเลยว่าอย่าหาทำเด็ดขาดค่ะ การโกหกไม่ใช่เรื่องดีอยู่แล้ว และยิ่งทำซ้ำๆอีก ยิ่งไม่ดีต่อตัวเองแน่นอน  

ที่มา: เพจเฟซบุ๊ก  สาระสมองกับ อจ.หมอสุรัตน์ https://www.facebook.com/share/p/1BGR9EwYEo/