หมอ เตือน! “ยาแก้แพ้แบบง่วง” ถ้ากินประจำ อาจเร่งสมองเสื่อมได้
พอลลี่ อีจัน
26 มีนาคม 2569
สาวกคนเป็นภูมิเเพ้ฟังทางนี้! เวลาอากาศเปลี่ยนหรือเเพ้อะไรก็ชอบจาม ชอบมีน้ำมูก นี่เเหละหงุดหงิดสุดๆ
เมื่อวันที่ 25 มี.ค.69 ที่ผ่านมา เฟซบุ๊กเพจดังเกี่ยวกับทางการเเพทย์ ได้ออกมาเเชร์เกี่ยวกับ อาการของโรคภูมิเเพ้ ไม่ว่าจะเเพ้อะไรก็เเล้วเเต่ ไม่ว่าจะเป็นเเพ้ฝุ่น หรือเเพ้อากาศก็ตาม เชื่อว่าหลายบ้านพอมีอาการก็จะมีอาการคัดจมูก หรือน้ำมูกไหล เเล้วพอมีอาการที่ทำเราหงุดหงิดทั้งวัน คนเราก็เลือกที่จะเอายาแก้แพ้มาทานทันทีเพราะหาซื้อง่าย และได้ผลไวนั้นเอง
แต่สิ่งที่น่ากลัวคือ ยากลุ่มนี้มักถูกมองว่าเป็นแค่ “ยาสามัญประจำบ้าน” จนหลายคนใช้ต่อเนื่องโดยไม่ได้ระวัง เพราะยาแก้แพ้รุ่นเก่า (ชนิดง่วง) อย่าง คลอเฟนิรามีน (CPM) หรือ ไดเฟนไฮดรามีน มีฤทธิ์บางอย่างที่น่ากังวล โดยเฉพาะต่อผู้สูงอายุ ในทางการแพทย์พบว่า ยาเหล่านี้จะไปรบกวนสารสื่อประสาทที่ชื่อว่า ‘แอซีทิลโคลีน’ ซึ่งเป็นกุญแจสำคัญที่ดูแลเรื่องการเรียนรู้และความจำ
สำหรับผู้สูงอายุที่สมองเริ่มเปลี่ยนแปลงตามธรรมชาติอยู่แล้ว การทานยากลุ่มนี้ต่อเนื่องอาจทำให้สมองทำงานช้าลง หลงลืมง่ายขึ้น และเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะสมองเสื่อมในระยะยาวได้ ลองสังเกตคนในครอบครัวดูว่าหยิบมาใช้บ่อยแค่ไหน เพราะความสบายตัวในวันนี้ อาจส่งผลต่อความจำในวันหน้าได้
ซึ่งหลายคนก็มองว่าเรื่องนี้อาจไม่ใช่ความจริงก็ได้ เเละไม่เชื่อว่ายาเเก้เเพ้จะทำให้สมองเสื่อมได้จริง? อีจัน เลยหาข้อมูลเพิ่มเติมจาก ศูนย์ต่อต้านข่าวปลอมประเทศไทย ซึ่งได้ออกมาตอบว่า เรื่องนี้จริงมั้ยเเล้วมีผลอย่างไร?
อันดับเเรกเลยคือ ยาแก้แพ้ คือยาที่ใช้ป้องกันหรือบรรเทาอาการแพ้ โดยออกฤทธิ์ยับยั้งสารฮิสตามีน ซึ่งเป็นสาเหตุของอาการ เช่น น้ำมูกไหล คัน ตาแดง น้ำตาไหล และผื่นผิวหนัง
ยาแก้แพ้แบ่งเป็น 2 กลุ่มหลัก
1. ยาแก้แพ้แบบทำให้ง่วง เป็นยารุ่นเก่าที่ผ่านเข้าสมองได้ดี อาจทำให้ง่วง ซึม สับสน และกระทบความจำ โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ
2. ยาแก้แพ้แบบไม่ทำให้ง่วง เป็นยารุ่นใหม่ ผ่านเข้าสมองน้อยกว่า เหมาะกับการใช้ในชีวิตประจำวัน
ผู้ป่วยบางกลุ่ม เช่น ผู้ป่วยโรคตับ ไต หืด ความดันโลหิตสูง ผู้ดื่มแอลกอฮอล์ หรือผู้ที่ใช้ยากดประสาท ควรใช้ด้วยความระมัดระวัง
อย่างไรก็ตาม ยาแก้แพ้ไม่ได้เป็นสาเหตุโดยตรงของภาวะสมองเสื่อม แต่การใช้ยาแก้แพ้แบบทำให้ง่วงเป็นเวลานาน อาจทำให้เกิดอาการความจำและสมาธิลดลงชั่วคราว ซึ่งมักดีขึ้นเมื่อหยุดยา
ข้อควรระวังคือไม่ควรใช้ติดต่อกันโดยไม่จำเป็น หลีกเลี่ยงการใช้ร่วมกับแอลกอฮอล์หรือยานอนหลับ และควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ โดยเฉพาะในเด็กเล็ก หญิงตั้งครรภ์ และให้นมบุตร
ใครที่เป็นโรคภูมิเเพ้อยู่ ต้องดูด้วยนะคะ ใช้ยาให้ถูกประเภทจะได้ไม่เสี่ยงภาวะสมองเสื่อมค่ะ