เวลาไปไหนต้องเซฟตี้ให้ดีค่ะ ยิ่งเที่ยวป่าเที่ยวเขา ต้องระวังเจอตัวคุ่น เพราะมีเยอะมากเเล้วอันตรายด้วย

ก่อนหน้านี้มีกรณีที่เกิดขึ้นค่ะ เมื่อสัปเหร่อ วัย 68 ปี เสียชีวิตลงเมื่อวันที่ 16 ก.พ.69 ที่ผ่านมา หลังถูกตัวคุ่นหรือริ้นดำกัด เมื่อวันที่ 5 ก.พ.69 ขณะขึ้นจากสระน้ำและนั่งอยู่ข้างสระน้ำของตนเอง รวม 11 วันหลังโดนกัด ทำให้เรื่องนี้กลายเป็นกระเเสขึ้นมาเเละทำให้คนตกใจอย่างมากเพราะกลัวพิษอันตรายของเจ้าตัวนี้

ข่าวทั่วไป

รพ.วังเหนือ เปิดไทม์ไลน์ ปมสัปเหร่อ วัย 68 ปี ตายหลังถูก “ริ้นดำ” กัด

17 กุมภาพันธ์ 2569

ต่อมาวันนี้(18 ก.พ.69) อาจารย์และนักวิจัยประจำภาควิชาปรสิตวิทยา คณะแพทยศาสตร์ มช. ร่วมกับนักกีฏวิทยา สังกัดส่วนหอพรรณไม้และพิพิธภัณฑ์แมลง องค์การสวนพฤกษศาสตร์ จังหวัดเชียงใหม่ ชี้แจงกรณี “คุ่นกัด” ย้ำไม่ใช่สาเหตุเสียชีวิตโดยตรง แนะประชาชนอย่าตื่นตระหนก พร้อมแนวทางป้องกัน โดยทีมอาจารย์และนักวิจัยออกแถลงข้อมูลทางวิชาการ กรณีกระแสข่าวผู้เสียชีวิตที่อาจเกี่ยวข้องกับการถูก “ตัวคุ่น” หรือแมลงริ้นดำกัด โดยยืนยันว่า โดยทั่วไปการถูกแมลงริ้นดำกัดไม่ทำให้เสียชีวิตโดยตรง ขอให้ประชาชนอย่าตื่นตระหนก และควรรอผลการวินิจฉัยทางการแพทย์ที่ชัดเจน พร้อมพิจารณาปัจจัยด้านสุขภาพหรือภาวะแพ้รุนแรงร่วมด้วย

ซึ่งก็ได้ให้ข้อมูลพร้อมอธิบายว่า “แมลงริ้นดำเป็นแมลงขนาดเล็ก (1.5–6 มิลลิเมตร) ที่มีความสำคัญทางการแพทย์และปศุสัตว์เนื่องจากตัวเต็มวัยเพศเมียชอบกัดกินเลือดของคนและสัตว์ ระยะตัวหนอนและดักแด้อาศัยอยู่ในแหล่งน้ำไหล เช่น ลำธารและลำห้วย ก่อนลอกคราบเป็นตัวเต็มวัย และอาศัยอยู่บนบก โดยมักพบบินกระจายจากแหล่งเพาะพันธุ์ไม่ไกลนัก เว้นแต่มีแรงลมช่วยพัดพาอาจไปได้ไกลหลายสิบกิโลเมตร ปัจจุบันทั่วโลกพบแมลงริ้นดำอย่างน้อย 2,400 ชนิด สำหรับประเทศไทยมีการค้นพบและตั้งชื่อวิทยาศาสตร์แล้ว 149 ชนิด ในภาคเหนือมักเรียกว่า “ตัวคุ่น” ซึ่งชนิดที่กัดคนบ่อยจะมีทั้งลำตัวสีดำและสีเหลือง

เเล้วพอเราถูกกัดปุ๊ป สิ่งที่จะเกิดขึ้นคืออาการหลังถูกกัด มักเริ่มจากเป็นตุ่มเลือดคั่งหรือจุดช้ำขนาดเล็ก ก่อนพัฒนาเป็นตุ่มนูนแดง บวม อักเสบ และมีอาการคัน ซึ่งอาจคงอยู่นานหลายวันถึงหลายสัปดาห์ หรือบางรายนานเป็นเดือน สาเหตุเกิดจากการแพ้โปรตีนในต่อมน้ำลายของแมลงริ้นดำ โดยความรุนแรงของอาการแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล บางรายอาจมีอาการบวมมากบริเวณที่ถูกกัด ในต่างประเทศมีรายงานผู้ที่ถูกกัดซ้ำ ๆ แล้วเกิดอาการแพ้รุนแรง เช่น ปวดศีรษะ มีไข้ คลื่นไส้ อาเจียน ต่อมน้ำเหลืองโต และปวดตามข้อ เรียกว่า “ไข้ริ้นดำ” แต่พบไม่บ่อย

แมลงริ้นดำเป็นพาหะนำโรค เพราะแมลงริ้นดำบางชนิดนำหนอนพยาธิฟิลาเรียมาสู่คน ก่อให้เกิดโรคตาบอดจากพยาธิหรือโรคตาบอดแถบแม่น้ำ ซึ่งทำให้เกิดก้อนใต้ผิวหนัง ตาอักเสบเรื้อรัง และอาจทำให้ตาบอดได้ โดยพบการระบาดในบางภูมิภาคของแอฟริกา อเมริกากลาง อเมริกาใต้ และตะวันออกกลาง อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีรายงานผู้ป่วยโรคดังกล่าวในประเทศไทย ซึ่งหากว่าเราถูกกัดควรใช้ยาทาภายนอกเพื่อลดอาการคันและอักเสบ ร่วมกับการประคบเย็นเพื่อลดบวม และเฝ้าสังเกตอาการ หากมีสัญญาณแพ้รุนแรง เช่น หายใจลำบาก แน่นหน้าอก ใบหน้าหรือปากบวม หรือมีไข้สูง ควรรีบหาหมอทันที

โดยส่วนใหญ่คนที่จะเจอแมลงริ้นดำ ก็คือคนที่ชอบเดินทางไป ลำธาร น้ำตก ป่าเขา หรือพื้นที่ดอยสูง สวมเสื้อผ้ามิดชิด หลีกเลี่ยงเสื้อผ้าสีเข้ม และใช้โลชั่นหรือสเปรย์ป้องกันแมลง ซึ่งสามารถช่วยลดโอกาสถูกแมลงริ้นดำกัดได้

นี่เเหละค่ะ เเมลงที่ชอบอยู่ในพื้นที่ที่คนมักไปกันมากที่สุดเพื่อพักผ่อน ย้ำว่าเราไปได้นะคะเเต่เเค่ต้องระวังให้มากขึ้น เเละต้องเเต่งกายให้มิดชิดเพื่อป้องกันเเมลงกัดค่ะ

โรคที่มาจากเเมลง

อย่าเพิ่งเข้าใจผิด! “ตัวคุ่นกัด” ไม่รุนเเรงถึงตาย

สธ.เตือน ระวัง! “โรคลิชมาเนีย” หลังพบตายอีก 2 ราย