จับตา 3 สูตรจัดตั้งรัฐบาล “ส้ม-แดง-น้ำเงิน” ใครจะเป็นแกนนำ

จากการคาดคะเนสถานการณ์ทางการเมือง พรรคการเมืองหลัก 3 พรรค ได้แก่ พรรคน้ำเงิน พรรคส้ม และพรรคแดง มีคะแนนที่ใกล้เคียงกันมาก โดยมีพรรคขนาดกลางอย่างพรรคประชาธิปัตย์ (ฟ้า) และพรรคกล้าธรรม(เขียว) เป็นตัวแปรสำคัญที่อาจเข้ามาแทรกในสมการจัดตั้งรัฐบาล

ด้าน ดร.ยุทธพร อิสรชัย อาจารย์ประจำสาขาวิชารัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช เปิดเผยว่า สูตรการจัดตั้งรัฐบาลที่เป็นไปได้นั้น ได้วิเคราะห์ไว้ 3 แนวทางหลัก ดังนี้

สูตรที่ 1 คือ น้ำเงิน + แดง + เขียว และพรรคประชาชาติสูตรนี้ถูกมองว่ามีความเป็นไปได้มากที่สุด โดยจะทำให้พรรคส้มและพรรคฟ้าต้องไปเป็นฝ่ายค้าน

สูตรที่ 2 คือ น้ำเงิน + ส้ม + ฟ้า และพรรคอื่นๆ สูตรนี้จะเกิดขึ้นได้ต่อเมื่อพรรคส้มได้อันดับ 1 และพรรคน้ำเงินยอมยกมือสนับสนุนพรรคส้ม ซึ่งพรรคแดงและพรรคเขียวจะกลายเป็นฝ่ายค้าน

สูตรที่ 3 คือ ส้ม + แดง + ฟ้า และพรรคประชาชาติ ในสูตรนี้พรรคน้ำเงินและพรรคเขียวจะต้องไปเป็นฝ่ายค้าน

ด้านผศ.ดร.ปริญญา เทวานฤมิตรกุล อาจารย์ประจำคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรม เปิดเผยว่า หากมองตามกติกาซึ่งไม่มีเขียนในรัฐธรรมนูญ แต่เป็นแนวทางปฏิบัติที่แข็งแรง พรรคอันดับหนึ่งที่ได้คะแนนสูงสุดจะต้องมีสิทธิ์ในการจัดตั้งรัฐบาล 

เงื่อนไขสำคัญและจุดตัดสิน

1.พรรคฟ้าและพรรคเขียวอยู่ด้วยกันไม่ได้ ทั้งสองพรรคประกาศจุดยืนชัดเจนว่าไม่สามารถร่วมรัฐบาลกันได้ ดังนั้นในทุกสูตรการจัดตั้งรัฐบาลจะต้องเลือกเพียงพรรคใดพรรคหนึ่งเท่านั้น,

2.สิทธิของพรรคอันดับหนึ่ง ตามธรรมเนียมปฏิบัติ พรรคที่ได้อันดับ 1 ควรได้รับสิทธิ์ในการตั้งรัฐบาลก่อน อย่างไรก็ตาม หากพรรคอันดับ 2 และ 3 (เช่น แดงและน้ำเงิน) จับมือกันแน่น พรรคอันดับ 1 (เช่น ส้ม) ก็อาจถูกโดดเดี่ยวเป็นฝ่ายค้านได้,

3.จุดยืนพรรคส้ม พรรคส้มประกาศชัดเจนว่าหากไม่ได้อันดับ 1 จะไม่โหวตให้ใคร และพร้อมเป็นฝ่ายค้านทันที เพราะต้องการยึดหลักการที่ว่าพรรคอันดับ 1 ต้องเป็นแกนนำจัดตั้งรัฐบาลและส่งแคนดิเดตนายกฯ ของตนเองเท่านั้น,,

4.พลังของ 3 พรรคใหญ่: พรรคส้ม แดง และน้ำเงิน เมื่อรวมกันแล้วจะมีที่นั่งใกล้เคียงหรือแตะ 400 ที่นั่ง ดังนั้นรัฐบาลจะต้องเกิดจากการรวมตัวกันของ 2 ใน 3 พรรคนี้เสมอ

กลยุทธ์ช่วงโค้งสุดท้าย ในขณะที่พรรคส้มเน้นการสร้าง “กระแส” พรรคน้ำเงินและพรรคแดงจะมุ่งเน้นไปที่การรักษาฐานเสียงใน “เขตเลือกตั้ง” โดยเฉพาะพื้นที่ภาคอีสานที่เป็นสมรภูมิหลักของพรรคแดง ผลลัพธ์ว่าใครจะได้เป็นพรรคอันดับ 1 จึงเป็นจุดตัดสำคัญที่สุดที่จะกำหนดหน้าตาของรัฐบาลชุดถัดไป