“ธปท.” อยู่ระหว่างศึกษาออกไกด์ไลน์ ปชช.ถูกมิจฉาชีพหลอก แบงก์รับผิดชอบ 100%
ต้นกุมภาฯ อีจัน
31 สิงหาคม 2567

วันนี้ (31 ส.ค.67) นางสาวดารณี แซ่จู ผู้ช่วยผู้ว่าการ สายกำกับระบบชำระเงินและคุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กล่าวถึง การยกระดับการจัดการภัยการเงิน โดยในด้านการคืนเงินให้กับผู้เสียหายกฎหมายยังไม่ได้กำหนดว่าต้องทำการคืนเงินให้ผู้เสียหายภายในกี่วัน ซึ่งโดยปกติแล้วกระบวนการในปัจจุบันคือเมื่อจับกุมคนร้ายได้แล้ว ต้องพิจารณาว่าเงินที่มิจฉาชีพหลอกมานั้นมีผู้เกี่ยวข้องกี่ราย จากนั้นจะทำการเฉลี่ยทรัพย์คืนให้กับผู้เสียหาย ขณะที่หากไม่มีผู้เสียหายรายอื่นมาขอเฉลี่ยทรัพย์ เจ้าหน้าที่มีอำนาจคืนเงินได้เลยซึ่งกรณีนี้เกิดขึ้นได้น้อย
ดังนั้น เพื่อให้กระบวนการคืนเงินให้กับผู้เสียหายมีความคล่องตัวมากขึ้น ธปท. สำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (สำนักงาน ปปง.) และ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องอยู่ระหว่างร่างกฎหมายฉบับใหม่ เพื่อทำให้ประชาชนที่ถูกมิจฉาชีพหลอกได้เร็วยิ่งขึ้น
ข่าวน่าสนใจอื่น
ส่วนกรณีที่มีผู้เสียหายเรียกร้องให้ธนาคารต้องเป็นผู้คืนเงินให้กับผู้เสียหายเต็มจำนวน 100% ธปท. อยู่ระหว่างการทำไกด์ไลน์ (Enforcement) ในการกำหนดหน้าที่ของสถาบันการเงิน โดยหากสถาบันการเงินไม่ปฏิบัติตามแล้วมีประชาชนได้รับความเสียหายจากการถูกมิจฉาชีพหลอกสถาบันการเงินต้องรับผิดชอบ 100%
ยกตัวอย่าง ธปท. กำหนดให้ทุกธนาคารต้องเร่งปิดช่องโหว่จากกรณีแอปพลิเคชั่นดูดเงินภายใน 1 เดือน หากธนาคารไม่สามารถทำได้แล้วมีผู้เสียหายจากกรณีดังกล่าว ธนาคารต้องเป็นผู้รับผิดชอบ 100%
“ตอนนี้ยังอยู่ในกระบวนการที่เรากำลังทำไกด์ไลน์ เพื่อกำหนดว่าแบงก์ต้องทำอะไรบ้าง เรื่องนี้เป็นเรื่องยาก เพราะอาจมีกรณีที่โจรร่วมมือกันโกงแบงก์ ดังนั้น ต้องกำหนดให้ชัดว่าอะไรคือหน้าที่ของแบงก์ และหากแบงก์ไม่ทำหน้าที่ก็ต้องรับผิดชอบ“นางสาวดารณี กล่าว

นางสาวดารณี แซ่จู ผู้ช่วยผู้ว่าการ สายกำกับระบบชำระเงินและคุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.)
นอกจากนี้ ธปท. ยังศึกษากรณีในต่างประเทศเพื่อกำหนดกฎเกณฑ์ให้ชัดเจน เช่น กรณีของสิงคโปร์ หากมีเงินโอนออกจากบัญชีโดยไม่มีข้อความในโทรศัพท์มือถือ (SMS) แจ้งเตือน ธนาคารต้องรับผิดชอบใช้เงินคืนจำนวน แต่หากมี SMS แจ้งเตือน ธนาคารไม่จำเป็นต้องรับผิดชอบ เป็นต้น
นางสาวดารณี กล่าวต่อว่า ส่วนมาตรการที่ธปท. ได้ออกมาเพื่อจัดการภัยการเงินในช่วงที่ผ่านมา เช่น การกำหนดให้ธนาคารไม่ส่งลิงก์ผ่าน SMS ช่วยให้ประชาชนโดนหลอกลดลง อย่างไรก็ตามมิจฉาชีพได้เปลี่ยนรูปแบบจากการหลอกว่าส่ง SMS จากธนาคาร เป็นส่งจากหน่วยงานของรัฐแทน เช่น กรมบัญชีกลาง
“เราพยายามบอกว่าเรื่องนี้ทุกฝ่ายต้องช่วยกัน ทุกอย่างจะมาอยู่ที่แบงก์ไม่ได้ อย่างเรื่อง SMS ต้องป้องกันตั้งแต่ไม่ให้มิจฉาชีพสามารถส่ง SMS ได้”นางสาวดารณี กล่าว

นางสาวดารณี กล่าวว่า สำหรับความคืบหน้าการยกระดับการจัดการบัญชีม้า หลังจากที่ธปท. ได้ออกมาตรการในการแลกเปลี่ยนข้อมูลบัญชีที่อาจเป็นบัญชีม้าข้ามธนาคาร ซึ่งมีผลตั้งแต่วันที่ 1 ส.ค. 2567 ปัจจุบันได้เชื่อมต่อข้อมูลพื่อแลกเปลี่ยนกันครบทุกธนาคารแล้ว
โดยพบว่ากลุ่มบัญชีม้าดำ หรือบัญชีที่ถูกระงับการทำธุรกรรมจากทุกธนาคาร ทั้งช่องทางสาขาและช่องทางออนไลน์ มีจำนวนทั้งสิ้น 38,000 ราย คิดเป็นจำนวนบัญชี 340,000 กว่าบัญชี (ช่วง มี.ค. 66- พ.ค. 67) ซึ่งกลุ่มนี้จะอยู่ภายใต้สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ปปง.)
โดยกลุ่มนี้ธนาคารสามารถระงับการให้บริการได้ทันทีและจะนำข้อมูลเข้าสู่ระบบกลางทันทีภายใน 1 วัน หากซึ่งเจ้าของบัญชีไม่ใช่มิจฉาชีพตามที่ถูกกล่าวหา จะต้องมาเจรจากับเจ้าหน้าที่ตำรวจเพื่อใช้บริการต่อไป โดยระหว่างนี้เจ้าของบัญชีดังกล่าวจะไม่สามารถเปิดบัญชีใหม่กับธนาคารอื่นๆ ได้
กลุ่มบัญชีบัญชีม้าเทา จำนวนรวมทั้งสิ้น 15,000 ราย คิดเป็นจำนวนบัญชี 36,000 บัญชี กลุ่มนี้หากต้องการใช้บริการของธนาคารต่อ จะต้องมายืนยันตัวตนที่สาขาของธนาคาร
กลุ่มบัญชีม้าน้ำตาล หรือบัญชีต้องสงสัยภายในธนาคาร ปัจจุบันยังไม่ได้มีการแชร์ข้อมูลระหว่างธนาคารในกลุ่มนี้ โดยกลุ่มนี้ยังไม่มีตัวเลขที่ชัดเจน เนื่องจากแต่ละธนาคารอยู่ระหว่างจัดทำข้อมูล

สำหรับมาตรการที่การกำหนดให้แสกนหน้าเมื่อต้องทำธุรกรรมที่มีวงเงินเกิน 50,000 บาท พบว่าช่วยให้บัญชีม้าที่มีลักษณะขายขาดลดลง แต่บัญชีม้าเลี้ยง หรือบัญชีที่ได้ส่วนแบ่งเป็นรายเดือน หรือได้ส่วนแบ่งเป็นรายธุรกรรมยังคงพบอยู่ ซึ่งพบว่ากลุ่มบัญชีม้าที่มีลักษณะขายขาดเริ่มเปลี่ยนมาเป็นบัญชีม้าเลี้ยงมากขึ้น
โดยเห็นได้จากราคาซื้อขายบัญชีม้าในช่วงที่ผ่านมามีแนวโน้มเพิ่มขึ้น ปัจจุบันอยู่ที่ 20,000-40,000 บาท เช่นเดียวกับราคารายเดือนที่เพิ่มขึ้นเช่นกัน แม้มาตรการที่ให้แลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างธนาคารจะลดจำนวน ม้าหมุนหรือบัญชีม้าที่เมื่อถูกปิดจากธนาคารหนึ่ง ก็จะไปสมัครบัญชีใหม่ที่อีกธนาคารหนึ่งจะลดลง
“การปิดบัญชีม้าก็ทำได้ค่อนข้างยาก เหตุผลหนึ่งเป็นเพราะมิจฉีพได้รับผลตอบแทนสูง ขณะที่ได้รับโทษไม่รุนแรงมากนัก”นางสาวดารณี กล่าว