ฝนที่ปรอยลงมาในตอนเช้า ไม่ใช่อุปสรรคสำหรับคนอยากจะปั่นจักรยาน
ถนนในเมืองปายชวนให้ออกกำลังขาดีนัก ขึ้นเนิน ลงเนิน ผ่านนาไร่ เลียบรั้วบ้าน
นอกจากไม้ดอกสบายตา ยังมีต้นลำไยออกผลดกอยู่ดาษดื่น

บ้านไม้เก่า สวยงามแบบปาย

ใช้เวลาสักครึ่งหรือหนึ่งชั่วโมงยามเช้า เราได้มากกว่าความแข็งแรงของปอด หัวใจก็เข้มแข็งไปด้วยพลัง ที่จะเก็บกลับบ้านด้วยเช่นกัน

ปั่นจักรยานเลียบเลาะทุ่งนาชมธรรมชาติ

อากาศไม่ร้อนไม่หนาว ตลาดเช้าก็น่าเดิน ถ้ามาตรงกับวันจันทร์ จะมีกาดให้เลือกซื้อผลิตผลมากกว่าวันอื่น แม้จะมีเซเว่นฯ มีร้านวัตสัน แต่กาดก็คึกคัก ผักมากมายเรียกความสนใจให้ตรงลิ่วกันเข้าตลาด ผักซู้ มะเขือขม ผักกาดปลูกได้แถวนี้ ราคาไม่กี่บาท อะโวคาโดส่งมาจากเชียงใหม่ กิโลกรัมละ 50 บาท ฟักแม้ว มะม่วง มะกอก ฯลฯ “ปลูกอะไรก็ขายได้“ แม่ค้าบอกเรา แถมด้วยชวนมาอยู่ปาย “มีคนขายที่แถวนี้นะ มีโฉนด เอามั้ย?“ คำชวนนี้คงมีมาแต่โบร่ำโบราณ ปายจึงเป็นเมืองหลากวัฒนธรรม เพราะมีคนอพยพเข้ามาอยู่หลายเผ่าพันธุ์

กาดชาวบ้านวันจันทร์

กาดชาวบ้านวันจันทร์

มะเขือขม

ผักซู้

อะโวคาโดลูกโต กิโลละ 50 บาท

“คนดั้งเดิมคือคนล้านนา รุ่นต่อมาคือไทยใหญ่“ คุณสบธนาเล่าถึงคนเมืองปาย ในตอนเช้าที่เราไปไหว้พระกันผู้อำนวยการสำนักงานการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานแม่ฮ่องสอน ดูแลพื้นที่จังหวัดเดียว แต่กว้างและเดินทางไม่ทั่วในหนึ่งวันแค่ปายเมืองเดียวก็ชวนเที่ยวไม่หวาดไหว

สิงห์คู่หน้าประตูวัด

“วัดศรีดอนชัย เป็นวัดแห่งแรกของปาย สร้างเมื่อปี พ.ศ.220 คือเกือบเจ็ดร้อยปีมาแล้ว เดิมชื่อวัดศรีบัวบาน ต่อมาพระเจ้าติโลกราชมาสร้างเมือง มีค่ายคูประตูเมืองล้อมรอบเหมือนเมืองเชียงใหม่ แล้วสร้างพระสิงห์ รุ่นเดียวกับพระสิงห์ของเชียงใหม่ อัญเชิญมาไว้ ณ วัดนี้ เมื่อพ.ศ.2124 สมัยพระนเรศวรจะไปตีพม่าฝั่งเหนือ ก็ทรงใช้บ้านเวียงเหนือเป็นที่ประทับ และได้มาสักการะวัดนี้ด้วย ยุคหลังมีการบูรณะโดยช่างเชียงใหม่ ลักษณะวัดจึงคล้ายหอคำหลวงเชียงใหม่ “ คำอธิบายระหว่างนั่งมองพระสิงห์ ทำให้เราดื่มด่ำเรื่องราวของปายมากขึ้น

จิตรกรรมฝาผนังเล่าเรื่องการสร้างบ้านแปงเมือง

จิตรกรรมฝาผนังเล่าเรื่องการสร้างบ้านแปงเมือง

เขาบอกว่า คนบ้านเวียงเหนือ มีทั้งคนเมืองและคนไทยใหญ่อยู่ร่วมกัน ออกพรรษามีงานปอย สงกรานต์ก็มีงานเหมือนเชียงใหม่

ไหว้พระแบบปาย มีตุ๊กตาสัตว์ประจำปีเกิด โรยข้าวตอกดอกไม้ และจุดธูปเทียนถวายพระ

จากการบอกเล่า ทำให้เรารู้ว่า การที่คนต่างเผ่าพันธุ์เข้ามาที่ปาย ไม่ใช่การเข้ามารุกพื้นที่ แต่เป็นการอพยพเคลื่อนตัวของวัฒนธรรมผสมผสาน โดยวัฒนธรรมเดิมก็ยังอยู่ คนไทยใหญ่ยังอยู่ คนล้านนาก็อยู่ วัฒนธรรมอาหารจึงเปลี่ยนไปตามยุค " คนที่นี่กินอยู่ตามสิ่งแวดล้อม ค่าใช้จ่ายเดียวของคนแม่ฮ่องสอนคือส่งลูกเรียน จีดีพีต่ำเพราะเขาหากินเองได้" เจ้าบ้านบอก

เลี้ยงไก่แบบปล่อยเดินตามธรรมชาติ

เราเดินดูบรรยากาศปายยามสาย แม้เป็นเมืองท่องเที่ยว แต่บรรยากาศของเมืองยังมีวิถีท้องถิ่นอยู่มาก วิถีที่ว่าคือความสงบ ไม่ได้มีแหล่งบันเทิงรับฝรั่งอย่างเอะอะมะเทิ่ง ยกเว้นแค่บางช่วงเวลาที่มีงานดนตรีบ้างเท่านั้น ร้านอาหารส่วนมากก็ปิดตั้งแต่เย็น "คนที่นี่คำนึงเรื่อง zero waste มาก ไม่ทำเพื่อทิ้ง ถ้าไม่ส่งลูกเรียนนี่ค่าใช้จ่ายไม่เกิด ค่าใช้จ่ายที่มีคือเข้าเซเว่น คนแม่ฮ่องสอนซื้อของราคาเดียวกับคนกรุงเทพฯ ทั้งที่มูลค่าการขนส่งสูงมาก เซเว่นทำให้ราคาเท่ากันทุกพื้นที่ ทำให้มีความเท่าเทียม เขารู้สึกมีสิทธิ์เลือกเอง ว่าจะซื้ออะไร" คนปายคิดแบบนี้ เดินไปคุยไป นั่งรถไปหาของกินกันต่อ ตามประสาทัวร์ตัวแตก ก่อนจะถึงงาน Chef’s Table ที่กำลังจะจัดที่ปาย เราพบว่า..ปายเป็นดินแดนแห่งอาหารหลากหลาย โดยเฉพาะอาหารสุขภาพ

ร้านที่ไม่แวะไม่ได้เลย คือ เอิร์ทโทน อาหารมังสวิรัติ หรือ Vegan เก๋ ๆ
ร้านนี้อยู่ตรงข้ามวัดพระธาตุแม่เย็นที่ควรขึ้นไปไหว้พระ และชมปายมุมสูง

ร้านเอิร์ทโทน ตรงข้ามทางขึ้นวัดพระธาตุแม่เย็น

คุณกันยา ที่ไม่ใช่ชื่อนางร้าย เมีย2018 แต่เป็นผู้จัดการร้านดังในปาย พาชมและอธิบาย

คุณกันยา วงศ์นุช ผู้จัดการร้านเอิร์ทโทน

ร้านน่ารักสีเอิร์ทโทนทั้งร้าน เปิดมาสัก 6 ปี ส่วนคุณกันยานั้นเป็นคนพิษณุโลก ย้ายมาอยู่ปาย 10 ปีแล้ว เป็นพี่น้องกับเจ้าของร้าน ผู้อยากทำร้านอาหารดี ๆ ให้คนมาแฮงก์เอาท์ หลายร้านหลายธุรกิจในปายเป็นแบบนี้ คือดำเนินงานโดยคนจากที่อื่น ๆ ที่มาหลงใหลปายจนหาทางกลับบ้านไม่เจอ แล้วทำให้ปายกลายเป็นเมืองที่มีหลากหลายวัฒนธรรม ปายเป็นแบบนี้มาตั้งแต่ครั้งล้านนาไทยใหญ่มารวมกันเมื่อร้อยปีก่อนเอิร์ทโทนวันนี้ก็เช่นกัน เจ้าของไม่ได้เกิดที่ปาย แต่อยู่ปายอย่างมีความสุข

บรรยากาศในร้าน

อาหารที่จำหน่ายในร้านเอิร์ทโทน มาจากการทดลองทำบ่อย ๆ จนค้นพบสูตรเฉพาะ อย่างพุดดิ้งข้าวลืมผัว ที่นุ่มคล้ายโจ๊กปนครีมข้น ไม่ใส่นมเนย แต่อร่อยหอมกลิ่นข้าววอฟเฟิลก็ทำจากข้าว เนื้อนุ่มหนึบเหนียวกว่าวอฟเฟิลธรรมดา ครีมขาว ๆ ฟูเบานั้นทำจากมะพร้าว พอกพูนด้วยผลไม้สด หั่นชิ้นพอดีคำ ตักเข้าปากพร้อมกันก็เคี้ยวเพลินชุ่มหวานกำลังดี แรกชิมอาจรู้สึกแปลก แต่จะยิ่งแปลกใจเมื่อกินได้ไม่หยุด ยังมีสลัดอีกหลายผัก เช่น Bhudda Bowl Salad ตั้งชื่อตามหน้าตาที่คล้ายบาตรพระ มะรุมมะตุ้มชิมกันครู่เดียวก็พร่องไปเกือบเกลี้ยง "เรามาสามารถทำขนมปังจากแครอท เมล็ดลินิน และพืชชนิดต่าง ๆ ได้เลยค่ะ ที่ปายไม่ค่อยมีร้านวีแกนโดยตรง ส่วนมากจะเป็น Friendly Vegan ซึ่งร้านนี้พยายามจะให้เต็มรูปแบบที่สุดค่ะ " คุณกันยาบอกความตั้งใจของทีม ร้านเอิร์ทโทนเปิดทุกวัน ชาวต่างชาติเดินเข้าออกกันขวักไขว่ ต่างรู้ว่าที่นี่คือศูนย์รวมอาหารวีแกนแท้ ราคาสบายกระเป๋า อย่างวอฟเฟิลชิ้นใหญ่นั่นหกสิบบาท จะราดผลไม้ใส่ครีมอะไรก็เลือกตามชอบใจ เพิ่มเงินนิดหน่อย จบอาหารหมดทั้งโต๊ะ ยังมีไอศกรีมวีแกน เรียกว่าเป็นมังสวิรัติทั้งตู้ ไม่มีส่วนผสมของนมใด ๆมอคค่าอร่อยมาก หมดถ้วยไม่รู้ตัวทีเดียว

พุดดิ้งข้าวลืมผัว

วอฟเฟิล

Tempeh Salad

ไอศกรีมวีแกน

เดินดูต้นอ่อนข้าวสาลีที่เรียกสั้น ๆ ว่าวีทกราส ( Wheatgrass ) คุณกันยาเล่าลำดับอายุแต่ละกระบะ จากเมล็ดที่โรยเพาะรดน้ำ แค่ 7 วันก็ตัดมาคั้นน้ำดื่มได้แล้ว

วีทกราส : ต้นอ่อนข้าวสาลี อายุ 7 วัน ตัดได้

ความจริงไม่ใช่เรื่องแปลก เพราะวีทกราสได้รับความนิยมมานาน มีขายทั้งที่คั้นน้ำสด ๆ ให้ดื่ม และที่สกัดเป็นผงไว้ชงดื่มหลายยี่ห้อ แต่การได้คุยและกินอาหารวีแกน มังสวิรัติ ในร้านไทยที่เต็มไปด้วยฝรั่ง ช่างเพลิดเพลินทั้งปากท้องและจิตใจ วีทกราสที่คั้นสดจึงอมหวานชุ่มหอม ไม่ขมเท่าความเข้มขู่ให้กลัว ของสีเขียวในแก้ว

น้ำวีทกราส คั้นจากต้นอ่อนข้าวสาลีสด ๆ ดื่มทันที มีประโยชน์มาก

ว่าด้วยประโยชน์ต้นอ่อนข้าวสาลีให้ชื่นใจในสิ่งที่เพิ่งดื่มเข้าไป 1 เป๊กวีทกราส หรือ ต้นอ่อนข้าวสาลี เป็นผักที่มีใบสีเขียวเข้ม โลกรู้จักมานานนับพัน ๆ ปี แล้ว ว่ามีสรรพคุณในการช่วยล้างสารพิษต่าง ๆ ออกจากร่างกาย นักวิทยาศาสตร์วิเคราะห์แล้วว่า ต้นวีทกราสประกอบไปด้วยสารคลอโรฟิลล์ที่มีความเข้มข้นสูง มีเอนไซม์ แถมมีโปรตีน และสารอาหารจากพืชมากมาย ที่ดีกว่านั้นคือ มีวิตามินเอ วิตามินบี วิตามินซี และแร่ธาตุ เช่น แคลเซียม เหล็ก แมกนีเซียม สังกะสี โพแทสเซียม ฟอสฟอรัส โซเดียม ซัลเฟอร์ และโคบอลต์ โอ้โฮ ฟังคุณกันยายังไม่พอ ต้องค้นต่อในเว็บไซต์ไทยฝรั่ง มีประโยชน์เป็นสิบ ๆ ข้อ ชักอยากปลูกบ้าง แต่คงวุ่นวาย อย่ากระนั้นเลย มาเป็นผู้ซื้อดื่มจะง่ายกว่า วีทกราสนั้นมีประโยชน์ และไม่ได้มีแค่ที่ปาย แต่ถ้าอยากรับประทานอาหารมังสวิรัติอร่อย ในเมืองเล็ก ๆ กลางหุบเขาที่เที่ยวทั้งวันก็ไม่ทั่ว ขอให้มาที่ปาย แวะเอิร์ทโทนสักมื้อสองมื้อ ชมบรรยากาศอบอุ่นของเมือง ทักทายชาวต่างชาติด้วยรอยยิ้ม ชิมของอร่อยทุกเมนู แล้วช็อปสินค้าจากธรรมชาติ จากนั้นก็แบ่งปันช่วยแชร์ความสุขต่อ ๆ กันไป ปายต้อนรับเราเสมอ ..ทุกมื้อค่ะ ( ยังมีตอนต่อไป..อีกนิด โปรดติดตาม )

ช็อปสินค้าจากธรรมชาติในร้านเอิร์ทโทน ซ้ายสุดคือคุณสบธนา ผอ.ททท.แม่ฮ่องสอน ผู้พาเที่ยว

tat

ททท. ร่วมเปิดตัวครั้งใหม่ “NFT BUAKAW 1 x Amazing Thailand”

เที่ยวปายเมื่อปลายฝน ตอน 2