นายแพทย์สุภัทร ฮาสุวรรณกิจ ผู้อำนวยการโรงพยาบาล จะนะ จ.สงขลา โพสต์ข้อความถึงเหตุการณ์ที่มีผู้ป่วยเข้ารักษาอาการผื่นคันจำนวนมากตามขาและแขนมากกว่า 200 คน ซึ่งทุกคนจะมีอาการผื่นขึ้นหลังจากดำนาไป 1-3 วันแล้ว ดังนั้นจึงต้องรีบหาสาเหตุว่าเกิดจากอะไร เพราะในรอบ 20 ปีที่ผ่านมายังไม่เคยเจอเหตุการณ์ที่หนักเช่นนี้

ภาพจากอีจัน

ภาพจากอีจัน

โดยอาการผื่นคันจะขึ้นที่ขาทั้งสองข้าง รวมถึงมือที่ถนัดที่ใช้ปักข้าว จะมีผื่นสีแดงขึ้นมากมาย เมื่อรู้สาเหตุว่าอาการผื่นคันที่เห็นเกิดจากการดำนาแล้วสันนิษฐานได้ 2 ทางว่าผื่นที่เกิดขึ้นเกิดจากปรสิตจาก หอยนา หรือมาจากน้ำในนามีพิษกันแน่ ทางโรงพยาบาลจะนะจึงขอความช่วยเหลือจาก สำนักโรคจากการประกอบอาชีพ กระทรวงสาธารณสุข สถาบันโรคผิวหนังภาคใต้ จ.ตรัง คณะแพทย์จากโรงพยาบาลหาดใหญ่และสงขลานครินทร์ เพื่อร่วมกันหาคำตอบจากสิ่งที่เกิดขึ้น โดยนำตัวอย่างจากการผ่าเอาเนื้อผิวหนังไปตรวจโดยกล้องจุลทรรศน์จากคนไข้ 4 คน รวมถึงเอาตัวอย่างน้ำในนามาตรวจด้วย พบตัวอ่อนพยาธิตัวแบน cercaria ในผู้ป่วย 3 คน และในน้ำที่ส่งตรวจก็พบเชื้อพยาธินี้ด้วย และจากการไปลงพื้นที่เพื่อสำรวจหอยในพื้นที่นา พบหอยเชอรี่ หอยโข่ง หอยคัน ซึ่งหอยคันที่เก็บไปก็ตรวจพบเจอพยาธิตัวแบน

ภาพจากอีจัน

ภาพจากอีจัน

สรุปได้ว่า โรคผื่นคัน ที่เห็นนั้นเกิดจากอาการของโรคหอยคัน อาการคันผื่นเกิดจากตัวอ่อนของพยาธิได้ไชเข้าไปสู่ผิวหนังของคนไข้ พยาธินี้เป็นพยาธิใบไม้ในเลือดที่เติบโตได้จำเพาะเฉพาะในสัตว์ ไม่สามารถเจริญเติบโตเป็นตัวเต็มวัยในคนได้ เมื่อเข้าสู่ร่างกายของคน พยาธิก็จะตายหลังจากไชไประยะเวลาหนึ่งบริเวณผิวหนัง แต่การไชไปตามผิวหนังจะกระตุ้นให้เกิดผื่นและอาการคัน ซึ่งเกิดจากปฏิกิริยาการตอบสนองของภูมิคุ้มกันในร่างกาย พบว่าคนไข้ส่วนใหญ่อาการจะดีขึ้นได้เองหลังผ่านไป 1-2 อาทิตย์ โดยการใช้ยาทากลุ่มสเตียรอยด์ทั่วไปก็สามารถช่วยให้ผู้ป่วยหายเร็วขึ้น

ภาพจากอีจัน

ซึ่งตอนนี้ยังไม่ทราบแน่ชัดว่าอะไรเป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดการระบาดของ โรคหอยคัน นี้ อาจะเป็นจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เอื้อต่อการเติบโตของหอยและเชื้อพยาธิ หรือการไหลหมุนเวียนของระบบน้ำที่เป็นระบบปิด ต้องทำการค้นคว้ากันต่อไป

หอยนา

ชาวนา จะนะ ผื่นขึ้น กว่า 200 คน สาเหตุมาจาก หอยคัน ในนา