เหี้ย

เป็นสัตว์เลื้อยคลานที่สามารถพบเห็นได้ตามริมตลิ่ง แม่น้ำ ลำคลอง หรือบึง พวกมันสามารถว่ายน้ำและปีนต้นไม้ได้ดี บางชนิดสามารถดำน้ำได้นานถึงครึ่งชั่วโมง เหี้ยจะออกหากินในช่วงเวลากลางวัน อาหารหลัก ๆ ได้แก่ สัตว์ปีก หนู ปลา และซากสัตว์ เป็นต้น แต่ถึงขณะนั้นพวกมันมักจะโดนคุกคามจากมนุษย์ผู้ที่ใช้พิธีกรรมและความเชื่อ มาเป็นข้ออ้างในการกระทำผิด นอกจากนี้พวกมันยังถูกล่ามาเป็นอาหาร ใช้เป็นส่วนประกอบยารักษาโรค ผลิตภัณฑ์เครื่องหนัง และอื่น ๆ อีกมากมาย

ที่มาความเชื่อเรื่องความอัปมงคล

ซึ่งในสมัยก่อนการจัดการกับศพผู้เสียชีวิตเมื่อนำไปฝังตามป่าช้า ซึ่งเป็นที่อาศัยของตัวเงินตัวทองที่ปกติกินซากสัตว์อยู่แล้ว จึงทำให้มันถูกรังเกียจมากขึ้น มีบรรยายไว้ว่า “ตัวเหี้ยซึ่งกินซากศพจึงถูกใส่ร้ายป้ายความชั่วว่ามันเป็นตัวอัปรีย์” และด้วยรูปลักษณ์ที่น่าเกลียดน่ากลัวสร้างความรังเกียจในสังคมไทย ทำให้ภาพลักษณ์ของมันออกมาเป็นตัวร้ายในสายตาคนใครหลายคน

ประเทศไทย มีวงศ์(ตระกูล) เหี้ย อยู่ 4 ชนิด ที่เป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง

ตะกวด (Varanus bengalensis nebulosus หรือ Varanus nebulosus) หรือบางพื้นที่เรียกว่า แลน ลำตัวสีดำหรือน้ำตาลเข้ม บนตัวมีลายจุดสีเหลืองจางกระจายทั่วไปทั้งลำตัวและขาด้านบน ชอบอาศัยอยู่บนต้นไม้ หากินบนพื้นดิน ตะกวดเป็นสัตว์ป่าที่นับว่าถูกล่า และถูกคุกคาม จากมนุษย์มากที่สุดจนบางพื้นที่แถบไม่เหลือให้พบเจอ ส่วนใหญ่จะพบว่าคนชอบนำตะกวดหรือแลน มาประกอบเป็นอาหารโดยไม่ทราบว่ามันเป็นสัตว์ป่าคุ้มครอง

ตุ๊ดตู่ (Varanus dumerilii) มีลักษณะอ้วน ป้อม เกล็ดเป็นสันแข็งขนาดใหญ่โดยเฉพาะตรงคอ ตอนเด็กตรงหัวและคอจะเป็นสีส้ม มีแถบสีดำลากตัดบริเวณหางตา ตอนโตจากสีส้มจะเปลี่ยนเป็นสีครีม ใต้คอมีสีขาว ผิวหนังลำตัวมีสีเทาอมน้ำตาล พบได้ตามภาคใต้และภาคตะวันตกในไทย มีนิสัยรักสงบ และเชื่องช้า

เห่าช้าง (Varanus rudicollis) มีขนาดเล็กกว่าเหี้ย ผิวสีดำเข้ม มีลายขวางจาง ๆ ที่ลำตัว เกล็ดบนคอมีลักษณะเป็นแหลม ๆ คล้ายหนามทุเรียน เห่าช้างเป็นสัตว์ที่ขี้อายและขี้กลัว มีความว่องไว และดุร้ายกว่าเหี้ยชนิดอื่นเมื่อเจอศัตรูจะขู่เสียงฟ่อ ๆ เหมือนงูเห่าแต่ไม่ได้เป็นสัตว์มีพิษ

เหี้ย (Varanus salvator) หรือบางคนเรียกว่า ตัวเงินตัวทอง ในตระกูลนี้พวกมันถือว่ามีขนาดตัวที่ใหญ่ที่สุดและพบเจอได้ง่ายที่สุดโดยจะชอบอาศัยอยู่บริเวณแม่น้ำ ลำคลอง ป่าดิบชื้น และป่าชายเลน เป็นต้น ลำตัวของมันจะอ้วนยาว ขาสั้นแต่แข็งแรง นิ้วมีกงเล็บแหลมคม หางช่วยในการทรงตัวตอนวิ่งและว่ายน้ำ ผิวหนังหยาบมีเกล็ดขนาดเล็กปกคลุมทั่วลำตัว ตัวผู้มีขนาดใหญ่กว่าตัวเมีย นิสัยรักสันโดษ ปีนต้นไม้ และว่ายน้ำเก่ง จะดุร้ายเมื่อเจอคุกคามจากศัตรู

ตระกูลเหี้ยที่ทั้ง 4 ชนิดนี้เป็นสัตว์ป่าคุ้มครองที่ถูกกำหนดตามกฎกระทรวง

ห้ามมิให้ผู้ใดล่าหรือมีไว้ในครอบครองซึ่งสัตว์ป่าคุ้มครอง หรือซากสัตว์ป่าดังกล่าว หากฝ่าฝืนมีความผิด ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสิบปี หรือปรับไม่เกินหนึ่งล้านบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

ขอขอบคุณข้อมูลจาก : ฐานข้อมูลสัตว์ป่าเมืองไทย กลุ่มงานวิจัยสัตว์ป่า สำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า, องค์การสวนสัตว์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ , พระราชบัญญัติ สงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2562 , เว็บไซต์ศิลปวัฒนธรรม

คลิปอีจันแนะนำ

เรื่องเล่าของเด็กหญิง 7 ขวบ เหยื่อกามของพ่อ

เห่าช้าง

รู้มั้ย! เหี้ย เป็นสัตว์คุ้มครองนะ ซื้อ-ขาย-ครอบครอง เข้าคุกแน่นอน

เรื่อง เหี้ย ๆ และผองเพื่อน 4 สหาย สัตว์ป่าคุ้มครอง