ประธานคณะ JBC ไทย ถกโต๊ะเล็ก ไทย-กัมพูชา ก่อน การประชุมโต๊ะใหญ่จะเริ่ม

ประเด็นที่คนไทยเกือบทั้งประเทศ กำลังจับตาอยู่ตอนนี้ คงเป็นเรื่องของเหตุปะทะกันของทหาร ที่ ช่องบก จ.อุบลราชธานี เมื่อ 28 พฤษภาคม 2568 ซึ่งกลายเป็นจุดเริ่มต้นของความไม่สงบระหว่างชายแดนไทย-กัมพูชาทั้ง 7 จังหวัด นำมาสู่ข้อกังวลในความปลอดภัย และการติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิดของประชาชนทั้งประเทศ รวมทั้งข้อสงสัยที่ว่า พื้นที่ปราสาทตาเมือนธม ตาเมือนโต๊ด ตาควาย และบริเวณช่องบก-มุมไบ อยู่ในการครอบครองของไทยอยู่หรือไม่

กุญแจหนึ่งที่เป็นกลไกในการแก้ปัญหานี้ คือการประชุมคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมไทย-กัมพูชา (Joint Boundary Commission) หรือที่เราได้ยินคำเรียกว่า การประชุม JBC ที่ณ วันนี้ (14 มิ.ย. 68) กำลังจะเปิดฉากการหารือขึ้นอย่างเป็นทางการ โดยผู้แทนคณะหารือของไทย ได้เดินทางถึงยังกรุงพนมเปญ ประเทศกัมพูชา ซึ่งเป็นสถานที่ในการจัดประชุมแล้ว โดยคณะกรรมาธิการฝ่ายไทยที่ได้รับการแต่งตั้งจาก ครม.เมื่อวันที่ 29 พ.ย.2567 มีผู้เชี่ยวชาญจากหลายหน่วยงานที่มีความรู้ความสามารถ มีนายประศาสน์ ประศาสน์วินิจฉัย เป็นประธาน ซึ่งเป็นอดีตเอกอัครราชทูต ณ กรุงพนมเปญ และเป็นที่ปรึกษากระทรวงการต่างประเทศด้านเขตแดน

JBC คืออะไร?
JBC เป็นกลไกทวิภาคีหลัก ในการเจรจาประเด็นทางเทคนิคและข้อกฎหมายด้านเขตแดน กับฝ่ายกัมพูชา เพื่อให้เกิดการสำรวจและจัดทำหลักเขตแดนระหว่างกัน ถือว่าเป็นเวทีที่ไทย ใช้ในการหารือเรื่องเขตแดนกับกัมพูชาโดยเฉพาะ จัดตั้งขึ้นเมื่อ 21 มิถุนายน 2540 ประกอบด้วยผู้แทนจากหลายส่วนราชการ อาทิ กระทรวงการต่างประเทศ กระทรวงกลาโหม กระทรวงมหาดไทย และสำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ หารือกันภายใต้กรอบบันทึกความเข้าใจระหว่างรัฐบาลไทยกับรัฐบาลกัมพูชาว่าด้วยการสำรวจและจัดทำหลักเขตแดนทางบก พ.ศ. 2543 #MOU43 เพื่อประโยชน์ในการแก้ไขปัญหาชายแดน

ฝ่ายไทยมุ่งมั่นที่จะใช้กลไกทวิภาคีในการแก้ไขปัญหาความขัดแย้ง ซึ่งเป็นกลไกที่มีประสิทธิภาพและเหมาะสมที่สุดในเวลานี้ ปัจจุบันนี้ไทยและกัมพูชามีกลไกทวิภาคี 3 กลไกหลัก คือ คณะกรรมการชายแดนทั่วไป (GBC), คณะกรรมการชายแดนส่วนภูมิภาค (RBC) และคณะกรรมาธิการเขตแดนร่วมไทย-กัมพูชา (JBC) ซึ่งจะใช้ทั้ง 3 กลไกควบคู่กันไปในการเจรจากับกัมพูชา

ฝ่ายกัมพูชามีความตั้งใจจะใช้กลไกของศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ (ICJ) หรือศาลโลก แต่ประเทศไทยประกาศไม่ยอมรับเขตอำนาจของ ICJ มาตั้งแต่ปี 2503 จนถึงปัจจุบัน ซึ่งก็มีอีก 118 ประเทศ รวมประเทศไทยเป็น 119 ประเทศ ที่ไม่ยอมรับเขตอำนาจของ ICJ

ในการประชุม JBC ครั้งนี้ ไทยส่งเอกอัครราชทูตประศาสน์ ประศาสน์วินิจฉัย ประธานกรรมาธิการเขตแดนร่วมไทย-กัมพูชา ฝ่ายไทย ซึ่งล่าสุด เฟซบุ๊กของกระทรวงการต่างประเทส ได้โพสต์ภาพของ ทูตประศาสน์ เข้าพบหารือกลุ่มเล็กกับนายฬำ เจีย รัฐมนตรีรับผิดชอบกิจการชายแดนและหัวหน้าสำนักงานเลขาธิการกิจการชายแดนแห่งชาติกัมพูชา ประธานร่วมฝ่ายกัมพูชา เพื่อเตรียมการสำหรับการประชุมกรรมาธิการเขตแดนร่วมไทย-กัมพูชา ครั้งที่ 6 #JBC โดยการหารือเป็นไปอย่างเปิดเผยและตรงไปตรงมา ทั้งสองฝ่ายมุ่งหวังให้การประชุมฯ ได้ผลลัพธ์ร่วมกันอย่างเป็นรูปธรรม ซึ่งถือเป็นครั้งแรกที่ประธานทั้งสองฝ่ายได้พบกัน ก่อนที่จะมีรายงานข่าวว่า การประชุมโต๊ะใหญ่ ได้เริ่มต้นขึ้น ในเวลาประมาณ 11.40 น.

การประชุมครั้งนี้จะจบลงอย่างไร ติดตามกันต่อไปครับ